Speech
Nikos Christodoulides  ·  2026-07-20 00:00

Ομιλία του Προέδρου της Δημοκρατίας κ. Νίκου Χριστοδουλίδη στην εκδήλωση μνήμης για τις μαύρες επετείους του Πραξικοπήματος και της τουρκικής εισβολής, στο Προεδρικό Μέγαρο

Με αισθήματα οδύνης και με πόνο ψυχής συγκεντρωθήκαμε και φέτος, για να αποδώσουμε την οφειλόμενη τιμή σε όσους αγωνίστηκαν για τη νομιμότητα, για την ελευθερία και τη Δημοκρατία, και ταυτόχρονα, για να καταδικάσουμε με όλη την ένταση της φωνής μας το συνεχιζόμενο έγκλημα σε βάρος της πατρίδας μας και του λαού μας ως αποτέλεσμα της βάρβαρης τουρκικής εισβολής.

Αποτίνουμε φόρο τιμής σε όσους μαρτύρησαν, για να είμαστε σήμερα ελεύθεροι και έγιναν οι οδοδείκτες του υπέρτατου προορισμού μας για τη δικαίωση των αγώνων του λαού μας, που θα έρθει μόνο μέσα από τον τερματισμό της κατοχής, την απελευθέρωση και την επανένωση της πατρίδας μας.

Από αυτόν εδώ τον χώρο, με τον υψηλό συμβολισμό και το μεγάλο ιστορικό φορτίο, στέλνουμε το ηχηρό μήνυμα ότι 52 χρόνια είναι πολλά, 52 χρόνια είναι πάρα πολλά, όχι όμως ικανά, για να λυγίσουμε και να εγκαταλείψουμε την προσπάθεια για την απαλλαγή από τα δεινά που επισώρευσε στην πατρίδα μας το μαύρο καλοκαίρι του 1974.

Η Ιστορία έχει αποφανθεί ότι το προδοτικό Πραξικόπημα της Χούντας των Αθηνών και των εδώ συνεργατών της έδωσε στην Τουρκία το πρόσχημα που επιδίωκε, ακόμη και από πριν την ίδρυση της Κυπριακής Δημοκρατίας, για να υλοποιήσει τους διχοτομικούς της σχεδιασμούς και να προχωρήσει με τη βάρβαρη εισβολή, αποτέλεσμα της οποίας είναι η εδώ και 52 χρόνια παράνομη κατοχή του 37% της επικράτειας της πατρίδας μας.

Στο βάρβαρο πέρασμά του από τη χώρα μας, ο Αττίλας, διαπράττοντας ένα από τα μεγαλύτερα εγκλήματα στη μεταπολεμική Ιστορία της Ευρώπης με βαρύτατο απολογισμό, σκόρπισε καταστροφή και απέραντο πόνο, με χιλιάδες νεκρούς, χιλιάδες πρόσφυγες και αγνοουμένους, ενώ για πέντε και πλέον δεκαετίες παραβιάζει συστηματικά το Διεθνές Δίκαιο και τα βασικά ανθρώπινα δικαιώματα.

• Μέχρι σήμερα κατέχει παράνομα και με τη βία των όπλων πέραν του ενός τρίτου της επικράτειας της Κυπριακής Δημοκρατίας, ενός κράτους μέλους της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ) και των Ηνωμένων Εθνών (ΗΕ),

• Παραβιάζοντας κάθε έννοια ηθικής, επιμένει, σε ένα καθόλα ανθρωπιστικό θέμα, να αρνείται να συνεργαστεί, να αρνείται την πρόσβαση σε αρχεία του στρατού κατοχής ώστε να διακριβωθεί η τύχη των αγνοουμένων μας,

• Αποστερεί βασικές ελευθερίες και παραβιάζει θεμελιώδη δικαιώματα των νόμιμων κατοίκων της Κύπρου: Ελληνοκυπρίων, Τουρκοκυπρίων, Μαρωνιτών, Αρμενίων και Λατίνων,

• Επεκτείνει τον παράνομο εποικισμό και διευρύνει την αλλοίωση του δημογραφικού χαρακτήρα της χώρας μας,

• Ενισχύει καθημερινά την οικονομική, πολιτική, θρησκευτική και κοινωνική χειραγώγηση των Τουρκοκυπρίων και διώκει πολίτες της Κυπριακής Δημοκρατίας που παραμένουν εγκλωβισμένοι στα κατεχόμενα,

• Παρεμποδίζει την ελεύθερη άσκηση των θρησκευτικών δικαιωμάτων, καταστρέφει εκκλησιαστικά μνημεία, χώρους λατρείας και την πολιτιστική μας κληρονομιά.

Και όλα αυτά, όπως και πολλά άλλα, κυρίες και κύριοι, δεν είναι επαναλαμβανόμενες ρητορείες, αλλά η ψυχρή πραγματικότητα στην πατρίδα μας εδώ και 52 χρόνια. Και για όλα αυτά τα συνεχιζόμενα εγκλήματα, η Τουρκία είναι υπόλογη στη διεθνή κοινότητα και οι όποιες προσπάθειές της για νομιμοποίηση των τετελεσμένων της κατοχής δεν έχουν καρποφορήσει, διότι πολύ απλά συγκρούονται κατάφορα με το Διεθνές και το Ευρωπαϊκό Δίκαιο και σίγουρα δεν μπορεί να παραχθεί δίκαιο μέσα από την παρανομία.

Η σημερινή θλιβερή επέτειος είναι ημέρα οδύνης για όλους μας. Είναι, την ίδια στιγμή, και μια ευκαιρία, για να στείλουμε προς κάθε κατεύθυνση το ηχηρό μήνυμα ότι ποτέ δεν πρόκειται να συμβιβαστούμε με την παρούσα απαράδεκτη κατάσταση πραγμάτων και ουδέποτε θα νομιμοποιήσουμε τα τετελεσμένα της παράνομης εισβολής και της συνεχιζόμενης κατοχής.

Απευθύνομαι στους σεβαστούς συγγενείς των πεσόντων μας, στις οικογένειες των αγνοουμένων μας, στους εκτοπισθέντες, τους παθόντες, τους εγκλωβισμένους μας, απευθύνομαι ευρύτερα σε όλους τους συμπατριώτες και συμπατριώτισσες μου που εδώ και 52 χρόνια βιώνουν τις συνέπειες της τραγωδίας, για να τους διαβεβαιώσω ότι η απαλλαγή από τα δεσμά της κατοχής, η απελευθέρωση και η επανένωση της πατρίδας μας αποτελεί την κορυφαία προτεραιότητα για εμένα προσωπικά και της Κυβέρνησής μας. Και αυτό το αποδεικνύουμε καθημερινά στην πράξη.

Από την πρώτη στιγμή που ο κυπριακός λαός μάς ανέθεσε την εξαιρετικά τιμητική ευθύνη διακυβέρνησης της χώρας, αναλάβαμε πρωτοβουλίες, υποβάλαμε προτάσεις, αναβαθμίσαμε τη χώρα μας στο εσωτερικό και σε διεθνές επίπεδο με ύψιστο στόχο τον τερματισμό της κατοχής και την απελευθέρωση.

Με ξεκάθαρη πολιτική βούληση, με πλάνο και σχεδιασμό, με διεκδικητικό ρεαλισμό, χαράξαμε και υλοποιούμε συγκεκριμένη στρατηγική, που μέσα σε αυτά τα τρία και πλέον χρόνια οδήγησαν σε ουσιαστικά βήματα προς την κατεύθυνση της δημιουργίας των αναγκαίων συνθηκών για την επανέναρξη διαπραγματεύσεων για συνολική επίλυση του Κυπριακού. Λύση στη βάση του συμφωνημένου πλαισίου των ΗΕ, του διαπραγματευτικού κεκτημένου και φυσικά των αρχών, των αξιών και του Δικαίου της ΕΕ.

Μεσούσης της παγκόσμιας αναταραχής εξαιτίας των δύο πολέμων, στην Ουκρανία και στη Μέση Ανατολή, και παρά την αρνητική στάση της τουρκικής πλευράς, παρά τα προσκόμματα, τα εμπόδια και τις προκλήσεις, τις καθημερινές δυσκολίες που υπάρχουν, καταφέραμε να ανακινήσουμε το διεθνές ενδιαφέρον για το Κυπριακό, μετά από το τέλμα, στο οποίο περιήλθε μετά το 2017.

Το τελευταίο διάστημα τόσο ο Γενικός Γραμματέας (ΓΓ) των ΗΕ όσο και η ΕΕ έχουν εντατικοποιήσει την προσπάθειά τους και η σθεναρή πολιτική τους βούληση μάς επιτρέπει να είμαστε συγκρατημένα αισιόδοξοι για τη συνέχεια.

Το Κυπριακό είναι υπαρξιακό πρόβλημα, είναι πρόβλημα που αφορά την ίδια την υπόσταση της πατρίδας μας και επηρεάζει τις ζωές όλων μας. Τα τελευταία 52 χρόνια ορίζει την πορεία της χώρας, το παρόν, αλλά και το μέλλον των επόμενων γενιών. Ο στόχος μας είναι σαφής και ξεκάθαρος: Επιδιώκουμε λύση που να θέτει τέλος στην υφιστάμενη παρανομία, να τερματίζει την απαράδεκτη κατάσταση πραγμάτων και να διασφαλίζει τις απαραίτητες προϋποθέσεις για ένα σύγχρονο, λειτουργικό και βιώσιμο κράτος.

Γι’ αυτό έχουμε χρέος να ξεκαθαρίσουμε για άλλη μια φορά, προς κάθε κατεύθυνση, ότι δεν ζητούμε κάτι περισσότερο από αυτό που αξίζει και δικαιούται ο κάθε άνθρωπος και ο κάθε λαός. Τίποτα περισσότερο από αυτά που αποτελούν τις βασικές ευρωπαϊκές αρχές και αξίες και ισχύουν σε όλα τα κράτη μέλη της ΕΕ.

Με σαφήνεια, με ευθύτητα και με ειλικρίνεια, το μήνυμά μας προς κάθε κατεύθυνση είναι ότι ζητούμε το ελάχιστο, το προφανές, το στοιχειώδες, το αυτονόητο: Όλοι ανεξαιρέτως οι νόμιμοι πολίτες της Κυπριακής Δημοκρατίας, Ελληνοκύπριοι, Τουρκοκύπριοι, Μαρωνίτες, Αρμένιοι και Λατίνοι, να έχουν το δικαίωμα να απολαμβάνουν ό,τι ακριβώς και οι υπόλοιποι Ευρωπαίοι πολίτες.

Τα ανθρώπινα δικαιώματα και οι βασικές ελευθερίες, εξάλλου, δεν είναι προνόμιο, ούτε και μπορούν να τεθούν εν αμφιβόλω σε μια χώρα κράτος μέλος της ΕΕ.

Εργαζόμαστε λοιπόν για μια λύση που να είναι βιώσιμη, να είναι λειτουργική, να είναι ανθεκτική και, πρωτίστως, να διασφαλίζει σε όλους τους νόμιμους κατοίκους τούτης της χώρας το δικαίωμα να ζουν, να εργάζονται, να δραστηριοποιούνται και να δημιουργούν, όπου το επιλέξουν, σε συνθήκες ειρήνης, πραγματικής ασφάλειας και ευημερίας.

Αυτό αποτελεί τον ακρογωνιαίο λίθο της προσπάθειας που καταβάλλουμε. Και ήταν ακριβώς για αυτόν τον λόγο που από την πρώτη στιγμή ανάληψης της διακυβέρνησης του τόπου εργαστήκαμε για την πρωταγωνιστική εμπλοκή της ΕΕ στο Κυπριακό, που ορισμένοι επιχείρησαν τότε είτε να υποβαθμίσουν είτε να χαρακτηρίσουν ως ουτοπία.

Χάρη στις δικές μας προσπάθειες έχει καταστεί πλέον σαφές ότι το Κυπριακό, ναι, είναι και ευρωπαϊκό πρόβλημα, και γι’ αυτό η ΕΕ οφείλει να έχει καθοριστικό λόγο στις διεργασίες. Αυτή η θέση αποτυπώνεται στα Συμπεράσματα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου του Απριλίου 2024, αποτυπώνεται ακόμα πιο ενισχυμένα στην κοινή επιστολή της Προέδρου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και του Προέδρου του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου προς τον ΓΓ των ΗΕ τον Μάρτιο του 2025. Η ξεκάθαρη αυτή θέση επαναδιατυπώθηκε μόλις πρόσφατα από την ίδια την Πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, αμέσως μετά τη συνάντησή μας στη Γαλλία, την επομένη του διορισμού του Εκτελεστικού Αντιπροέδρου της Επιτροπής ως Ειδικού Απεσταλμένου της ΕΕ για το Κυπριακό. Η ίδια η Πρόεδρος της Επιτροπής ανέφερε ότι ο διορισμός του Επιτρόπου Fitto αντικατοπτρίζει την ισχυρή δέσμευση της ΕΕ για την επανένωση της Κύπρου και επιβεβαιώνει το ενδιαφέρον της Ένωσης για το Κυπριακό, του οποίου η επίλυση θεωρείται θέμα προτεραιότητας.

Σε μια περίοδο, κατά την οποία βρίσκεται σε εξέλιξη η πολύ σημαντική πρωτοβουλία του ΓΓ των ΗΕ, που θα επισκεφθεί την Κύπρο στις 27 έως 29 Ιουλίου, η ΕΕ δηλώνει παρούσα πρωταγωνιστικά. Σε αυτή την κρίσιμη συγκυρία έχει καταστεί σε όλους σαφές ότι η πρόοδος στα Ευρωτουρκικά συνδέεται άμεσα με την ουσιαστική πρόοδο στο Κυπριακό. Και αυτή η εξέλιξη είναι αποτέλεσμα της στρατηγικής που χαράξαμε και υλοποιούμε.

Η αποφασιστικότητα, η συνέπεια, η διεθνής αξιοπιστία και η μεθοδική εφαρμογή της στρατηγικής μας έχουν δημιουργήσει νέα κινητικότητα και συγκεκριμένες πρωτοβουλίες. Και θα συνεχίσουμε να αξιοποιούμε κάθε διαπραγματευτική δυνατότητα, ευελπιστώντας ότι όλα τα μέρη, και ειδικότερα η Τουρκία, θα επιδείξουν την ίδια ειλικρινή πολιτική βούληση.

Το μήνυμά μας, λοιπόν, απόψε προς την Τουρκία είναι ότι μπορούμε, ναι, να οδηγηθούμε σε μια διευθέτηση που θα λειτουργήσει ευεργετικά για όλα τα ενδιαφερόμενα μέρη, αρκεί η ίδια να εγκαταλείψει αναχρονιστικές αντιλήψεις που δεν είναι συμβατές με τη σημερινή εποχή, ειδικά σε ένα κράτος μέλος της ΕΕ. Εξάλλου, πέραν όλων των άλλων, αναχρονιστικές επιδιώξεις και διχοτομικές πολιτικές δεν πλήττουν τα δικαιώματα μόνο των Ελληνοκυπρίων, αλλά ουσιαστικά τιμωρούν και τους ίδιους τους Τουρκοκύπριους συμπατριώτες μας, οι οποίοι στερούνται, λόγω της τουρκικής κατοχής, τα δικαιώματα που προσφέρει ένα σύγχρονο, ευρωπαϊκό κράτος.

Και οι δικές μας προθέσεις έναντι των Τουρκοκυπρίων συμπατριωτών μας είναι ειλικρινείς και ανιδιοτελείς. Η Κυπριακή Δημοκρατία τους αντικρίζει ως ισότιμους πολίτες. Τα μονομερή μέτρα στήριξης που εφαρμόζουμε και η πολιτική που ακολουθούμε έναντι του συνόλου των νόμιμων πολιτών τούτης της χώρας, χωρίς διακρίσεις και αποκλεισμούς, καταδεικνύουν στην πράξη αυτή μας την προσέγγιση.

Αυτό είναι και το μήνυμά μου και προς τον ηγέτη της τουρκοκυπριακής κοινότητας για την Κύπρο που οραματιζόμαστε. Μια χώρα που θα αποτελεί το κοινό μας σπίτι, την κοινή μας πατρίδα.

Και επαναλαμβάνω ότι το ευρωπαϊκό κεκτημένο, οι αρχές, οι αξίες και το Δίκαιο της EE μπορούν, ναι, να λειτουργήσουν καταλυτικά ως η πιο ισχυρή ασφαλιστική δικλείδα για μια δημοκρατική, βιώσιμη και λειτουργική λύση. Το ευρωπαϊκό κεκτημένο και η ΕΕ μπορούν να λειτουργήσουν ως το στέρεο θεμέλιο, πάνω στο οποίο μπορούμε να οικοδομήσουμε το κοινό ευρωπαϊκό μας μέλλον με πλήρη σεβασμό ο καθένας στην εθνοτική καταγωγή του άλλου, και σίγουρα όχι μέσα από την αυτοκατάργηση.

Ενώπιον όλων σας, αυτήν την αποφράδα επέτειο, από τον χώρο του Προεδρικού, που αποτελεί το κορυφαίο σύμβολο της κρατικής μας υπόστασης, θέλω με σαφήνεια να διαμηνύσω, πρωτίστως προς τον κυπριακό λαό, αλλά και προς πάσα κατεύθυνση, ότι η αρχή και το τέλος της προσπάθειάς μου είναι ευθυγραμμισμένα με τον όρο εντολής που μου ανέθεσε ο κυπριακός λαός, δηλαδή την αναζήτηση λύσης στη βάση του συμφωνημένου πλαισίου, της διζωνικής δικοινοτικής ομοσπονδίας (ΔΔΟ) και των αρχών, αξιών και του Δικαίου της ΕΕ.

Η συνέχιση της Κυπριακής Δημοκρατίας αποτελεί απαράβατη κόκκινη γραμμή. Δεν συζητούμε διάλυση, κατάργηση, ακύρωση ή υπονόμευση του νόμιμου διεθνώς αναγνωρισμένου Κράτους, του οποίου έδωσα διαβεβαίωση ότι θα υπηρετήσω και θα διαφυλάξω, στη βάση της Συνταγματικής επιταγής.

Σε αυτό το πλαίσιο, δεν πρόκειται να συζητήσω οτιδήποτε που παραπέμπει σε λύση δύο κρατών ή/και συγκεκαλυμμένη συνομοσπονδία, ή εμπεριέχει τις όποιες εποικοδομητικές ασάφειες.

Παραμένω απόλυτα προσηλωμένος στην υπόσχεση που έδωσα προτού εκλεγώ, αλλά και μετά που ανέλαβα τα καθήκοντά μου, ότι δεν θα φέρω ενώπιον του λαού οποιοδήποτε σχέδιο λύση, το οποίο δεν θα έχει τη δική μου σύμφωνη γνώμη.

Θέλω επίσης απόψε, ενώπιον όλων, να επαναλάβω ότι είμαι απόλυτα ρεαλιστής, γνωρίζω πολύ καλά και έχω την τόλμη και το θάρρος να διαπραγματευτώ, να διεκδικήσω εκεί που πρέπει, να συμβιβαστώ εκεί που δεν επηρεάζονται βασικοί μας στόχοι και επιδιώξεις. Η λύση του Κυπριακού παραμένει η πιο ευγενής μου φιλοδοξία και το τάμα της ζωής μου. Δεν πρόκειται όμως να συμφιλιωθώ με την ιδέα ότι θα γίνω ο Πρόεδρος που θα βάλει την υπογραφή του σε μία διευθέτηση που δεν θα αντέξει στον χρόνο, που δεν θα είναι λειτουργική και βιώσιμη. Και σίγουρα δεν πρόκειται να γίνω ο Πρόεδρος της διχοτόμησης. Θέλω λύση, θέλουμε λύση, περισσότερο από οποιονδήποτε άλλο, που θα διαθέτει τα εχέγγυα να λειτουργήσει και να αντέξει στον χρόνο, και να είναι συμβατή με την ιδιότητα της Κυπριακής Δημοκρατίας ως κράτους μέλους της ΕΕ.

Όπως προανέφερα, ο διορισμός ενός εν ενεργεία υψηλόβαθμου Ευρωπαίου αξιωματούχου για το Κυπριακό, η εντατικοποίηση της προσπάθειας του ΓΓ των ΗΕ, όπως και πολλές άλλες κινήσεις προς την κατεύθυνση της δημιουργίας των προϋποθέσεων για επανέναρξη διαπραγματεύσεων για επίλυση του Κυπριακού δεν προέκυψαν τυχαία.

Είναι αποτέλεσμα της συνεχούς και μεθοδικής προσπάθειας που καταβάλλουμε και φέρνει αποτελέσματα, αναβαθμίζοντας όλους τους παράγοντες ισχύος της χώρας μας. Σε διεθνές επίπεδο, μέσα από μια πολυδιάστατη και ενεργό εξωτερική πολιτική, με ξεκάθαρο δυτικό-ευρωπαϊκό προσανατολισμό που επενδύει στην εξωστρέφεια, που διεκδικεί ρόλο και λόγο, που πιστεύει και αναδεικνύει τις δυνατότητες της χώρας και των ανθρώπων μας.

Και πρόσφατη απόδειξη τούτου είναι η εξαιρετικά επιτυχής Κυπριακή Προεδρία του Συμβουλίου της ΕΕ, για την οποία αποσπάσαμε εύσημα από το σύνολο των εταίρων μας σε επίπεδο κρατών, θεσμών και ηγετών, γεγονός το οποίο δικαιολογημένα μάς κάνει περήφανους.

Αυτή είναι η Κύπρος που οραματιζόμαστε. Μια χώρα, η οποία να χαίρει εκτίμησης, διεθνούς αξιοπιστίας και να βρίσκεται στην ευρωπαϊκή δημοσιότητα για τους σωστούς λόγους.

Στο εσωτερικό της χώρας, συνεχείς είναι οι ενέργειές μας για την ενδυνάμωση της αποτρεπτικής ισχύος της πατρίδας μας, την ενίσχυση του αισθήματος ασφάλειας των πολιτών σε όλους τους τομείς, την ενίσχυση της ανθεκτικότητας της οικονομίας μας, μέσα από μια υπεύθυνη δημοσιονομική πολιτική, που διασφαλίζει αναπτυξιακή πορεία προς όφελος του λαού μας και μας επιτρέπει να επενδύουμε σε νευραλγικούς τομείς, όπως η Υγεία, η Παιδεία και το Κράτος Πρόνοιας, το Στεγαστικό, θέτοντας την ίδια ώρα τις βάσεις για επιτυχή αντιμετώπιση χρονιζόντων προβλημάτων, όπως το Μεταναστευτικό και ο εκσυγχρονισμός των Θεσμών.

Και όλα τα ζητήματα, εσωτερικής και εξωτερικής πολιτικής, είναι άρρηκτα συνδεδεμένα μεταξύ τους. Ειδικά μια χώρα που βρίσκεται σε συνθήκες κατοχής, αν δεν είναι εσωτερικά ισχυρή δεν μπορεί να διεκδικεί ρόλο σε διεθνές επίπεδο. Μια χώρα χωρίς ανθεκτική οικονομία, χωρίς υπολογίσιμη άμυνα δεν μπορεί να έχει ερείσματα στον διεθνή χώρο και μοιραία είναι απομονωμένη. Μια χώρα χωρίς αξιόπιστη και ξεκάθαρα προσανατολισμένη εξωτερική πολική δεν μπορεί να διαχειριστεί αποτελεσματικά εσωτερικές κρίσεις και προκλήσεις. Και φυσικά, δεν μπορεί να πετύχει ύψιστους στρατηγικούς στόχους, όπως ο τερματισμός της κατοχής και η απελευθέρωση της πατρίδας μας. Πρέπει να είμαστε απόλυτα ρεαλιστές, φίλες και φίλοι, βιώσαμε ως χώρα και ως λαός τι σημαίνει να είσαι αδύνατος εσωτερικά και να αμφιταλαντεύεσαι στην εξωτερική σου πολιτική.

Με συγκίνηση βλέπω ανάμεσά μας απόψε τις τραγικές φιγούρες της κυπριακής τραγωδίας. Πρόσφυγες, συζύγους και παιδιά πεσόντων και αγνοουμένων, αγωνιστές της αντίστασης και πολεμιστές του 1974, ανθρώπους που πότισαν τα χώματα τούτης της χώρας με το αίμα, με το δάκρυ και τον ιδρώτα τους.

Σφίγγω το χέρι όλων σας εκ μέρους της Πολιτείας και του λαού μας, με αγάπη, σεβασμό, εκτίμηση, με πλήρη συναίσθηση της ευθύνης που έχουμε ως διακυβέρνηση του τόπου έναντί σας.

Αντλώ δύναμη από τη δική σας καρτερικότητα, τη θέλησή σας για επιστροφή, τον πόθο σας για δικαίωση και την αγωνία σας για μια βιώσιμη και λειτουργική λύση που θα διασφαλίζει τη φυσική παρουσία σε αυτόν τον τόπο, αλλά και το μέλλον των επόμενων γενεών.

Ως ο πρώτος Πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας της μεταπολεμικής γενιάς απευθύνομαι προς όλους με δέος, συναισθανόμενος την ιστορική ευθύνη που ανέλαβα να εργαστώ, για να παραδώσω στα παιδιά μας μια πατρίδα ελεύθερη, μεγαλύτερη από αυτή που παρέλαβα, χωρίς τον φόβο του εφιάλτη που σκίασε τα όνειρα της δικής μου γενιάς.

Όπως κάθε χρόνο, έτσι και απόψε έχουμε την ιδιαίτερη τιμή να φιλοξενούμε αντιπροσωπία από τη Βουλή των Ελλήνων. Με συγκίνηση υποδεχόμαστε επίσης απόψε τους εξ Ελλάδος αδελφούς μας, συγγενείς πεσόντων και αγνοουμένων, πολεμιστών που αγωνίστηκαν για την ελευθερία της πατρίδας μας, που αγωνίστηκαν για να είμαστε εμείς ελεύθεροι.

Θα ήθελα να αξιοποιήσω την ευκαιρία, για να απευθύνω στον ελληνικό λαό και την ηγεσία της χώρας τις θερμές μας ευχαριστίες για τη συνεχή και σταθερή στήριξη στην προσπάθεια που καταβάλλουμε για απαλλαγή από τα δεσμά της κατοχής.

Με αισθήματα παντοτινής αγάπης μεταφέρω την εκτίμησή μας για τη διαχρονική βοήθεια και τη συμπαράσταση. Επιτρέψτε μου να μνημονεύσω ειδικά τους εξ Ελλάδος αδελφούς μας που αγωνίστηκαν για την ελευθερία της Κύπρου, και ειδικά εκείνους που τίμησαν τον όρκο τους και τη στολή τους και έγιναν βάλσαμο στο τραύμα που προκάλεσε η προδοσία του 1974.

Οι μέρες που έρχονται είναι γεμάτες προκλήσεις που απαιτούν μέγιστο βαθμό σοβαρότητας, ετοιμότητας και ενότητας. Σας καλώ όλους σε συστράτευση, για να πετύχουμε το επιθυμητό αποτέλεσμα, για να πετύχουμε τον κοινό μας στόχο. Ο στόχος της απελευθέρωσης και της επανένωσης της πατρίδας μας είναι το ανθεκτικό νήμα που ενώνει το παρόν και το μέλλον, που ενώνει εμάς και τα παιδιά μας. Πρώτος εγώ τείνω χέρι συνεργασίας προς όλες τις πολιτικές δυνάμεις και τα οργανωμένα σύνολα, προς τον κάθε πολίτη αυτής της χώρας ξεχωριστά, έχοντας την ακλόνητη πεποίθηση ότι μπροστά στην ευθύνη για το αύριο της χώρας και του λαού μας δεν έχουμε την πολυτέλεια να προτάσσουμε άλλους πολιτικούς σχεδιασμούς, κομματικές ατζέντες ή προσωπικές επιδιώξεις.

Και θέλω να χαιρετίσω με ιδιαίτερη ικανοποίηση την παρουσία εκπροσώπων της πολιτικής ηγεσίας και οργανωμένων συνόλων από κάθε γωνιά της Κύπρου. Στέλνει ισχυρά μηνύματα τόσο στο εσωτερικό όσο στο εξωτερικό.

Η Κύπρος, η πατρίδα μας, είναι το τοπόσημο που μας ενώνει. Το αύριο της χώρας μας και του λαού μας είναι το χρέος της Ιστορίας, που μας καλεί να φανούμε αντάξιοι της θυσίας όλων όσων αγωνίστηκαν για να κατακτήσουμε την ελευθερία μας, για να δημιουργηθεί η Κυπριακή Δημοκρατία και για να αντέξει τις δοκιμασίες που πέρασε από τα πρώτα χρόνια της ανεξαρτησίας της.

Επαναλαμβάνω: Η Κυπριακή Δημοκρατία παραμένει η ασπίδα και το δόρυ του αγώνα που διεξάγουμε και γι’ αυτό οφείλουμε να τη θωρακίζουμε και να την ενδυναμώνουμε, για να μπορεί μέσα σε αυτή την τρικυμιώδη θάλασσα να πορεύεται με σιγουριά, με ασφάλεια και με αξιοπρέπεια.

Με οδηγό λοιπόν τον διεκδικητικό ρεαλισμό και με φάρο τους ξεκάθαρους στόχους και επιδιώξεις μας, είμαι σίγουρος η ρότα που ακολουθούμε θα μας οδηγήσει στο απάνεμο λιμάνι της λύτρωσης από τα δεσμά της κατοχής. Η δική μας Ιθάκη είναι η δικαίωση των αγώνων του λαού μας, ο οποίος, με υπομονή, με επιμονή, με πείσμα, με σκληρή δουλειά και προπάντων με αξιοπρέπεια, εδώ και χρόνια καρτερά, μέρα νύχτα, να φυσήσει ο αέρας της ελευθερίας.